Экология

Экосистема

  Гурӯҳҳои боҳамзистии намудҳо ва алоқаи байниҳамдигарии организмҳоро биосеноз меноманд ё гурӯҳи намудҳое, ки дар як ҳудуди муайян зиндагӣ мекунанд ва ба ҳамдигар алоқаманд ҳастанд. Биосеноз аз калимаи лотинӣ буда, маънояш био — ҳаёт, сеноз — ҷамоа. Дар биосеноз аз микроорганизмҳо то растаниҳо ва ҳайвонҳои олӣ ҷойгир мешаванд ва гурӯҳҳои таксаномии гуногун мавҷуданд. Таркиби намуд... »

 Таърихи мухтасари фани экалогия

  Экология илмест, ки муносибати организмҳои зиндаро байни худ ва бо муҳити атроф ва инчунин муносибати инсонро ба биосфера меомўзад. Дар боробари дигар фанҳои биологӣ, экология низ фанни ҷавону тезинкишофёбанда ба шумор меравад. Экология ин таъсири байни якдигарии организмҳоро бо худ ва муҳити зист меомўзад. Экология калимаи юнонии «Oikos»  хона, ё макони зист «logos» илм буда, соли 1886 аз ... »

Омилҳои биотӣ ва антропогенӣ

Нақша: Роҳҳои ҳифзи наботот ва ҳайвонот. Аҳамияти наботот ва ҳайвонот дар табиат ва ҳаёти инсон. Омилҳои биотӣ ва таснифи онҳо. Муносибати организмҳои зинда байни худ ва бо муҳити зист. Роҳҳо ва шаклҳои таъсири инсон ба муҳит.   Рустаниҳо як ҷузъи олами органикӣ мебошанд. Олами ҳайвонот ва одам бе рустанӣ вуҷуд дошта наметавонад. Аз байни организмҳои зинда танҳо рустаниҳо энергияи Офтобро зах... »

Экологияи растаниҳо

  Нақша: Олами наботот ҳамчун сарвати табиӣ Масъалаҳои инкишофи ҷангалзорҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон Гардиши моддаҳои биологӣ бо иштироки олами наботот Таснифи олами наботот вобаста ба макони зист   Суръати бошиддати тараққиёти илму техника ва афзоиши аҳолии кураи Замин, ба муҳити атроф бе таъсир буда наметавонад. Тозагии ҳавои атмосферӣ нигоҳдории гуногунии биологӣ, ҳосилхезии замин ва боиг... »

Вазъияти экологии ҷумҳурии Тоҷикистон

                                 Нақша: Захираҳои табиии Тоҷикистон Партовҳои саноатӣ ва маишӣ Олами наботот  ва  ҳайвоноти ҷумҳурӣ Роҳҳои бартарафкунии  проблемаҳои  экологӣ «Сари таъзим ба табиати бою ғании кишварамон, ки дар лаҳзаҳои душвори бўҳрони иқтисодӣ ва сиёсие, ки ба дўши халқамон омад, имкони паси сар кардани онро таъмин намуд» (Аз муроҷиатномаи Президенти ҶТ Э. Раҳмон ба халқ.) Истифо... »

Асосҳои экологии ҳифзи табиат

                                    Нақша: 1.Аҳамияти табиат дар  ҳаёти  инсон. 2.Сарватҳои  табии ва гуногунии  онҳо. 3.Усулҳо  ва қонунҳои  ҳифзи табиат. 4.Асосҳои  ҳуқуқии ҳифзи табиат. 5.Хулоса.          Аҳамияти  табиат  дар  ҳаёти  инсон Табиат  барои  одам  муҳити  ҳаёти  ва  манбаи  зиндаги  аст. Одам, чун  як  намуди  биологи,  муҳтоҷи  ҳавои  тоза, оби  ширин, набототу  ҳайвонот  ва... »

Захираҳои обӣ ва истифодаи оқилонаи онҳо

  Нақша: Об ҳамчун сарвати табиӣ ва аҳамияти он Сарчашмаҳои оби тозаи кўраи Замин, аз ҷумла Тоҷикистон Манбаъҳои ифлосшавӣ ва роҳҳои муҳофизати обҳои ширин Усулҳои тоза намудани обҳо Сабабҳои норасоии оби тоза ва оқибатҳои он   Об яке аз сарвати бебаҳои табиат буда, элементи асосии ҳаёт ба шумор меравад. Организмҳои зинда бе ин моддаи ҳаётан муҳим зиндагӣ карда наметавонанд. Об дар тарки... »

Қисмҳои таркибӣ ва соҳаҳои асосии экология

  Экология хамчун фанни табиатшиноси организмҳо ва муносибати онҳоро ба муҳит дар самтҳои гуногуни иикишоф меомўзад. Маълум аст, ки дар табиат ягон фард бидуни олами зинда вуҷуд надорад ва дар сурати ба вуҷуд омадани чунии ҳолат чиро бояд интизор шуд? Тасаввур мекунем, ки ягон намуди наботот ё ҳайвонот, ё фарде аз фардҳо дар алоҳидаги ва ё танҳо умр ба cap мебарад. Ин фард зери таъсири муҳити... »

Популятсияи ивазшаванда

  Дар сатҳи сайёраи мо шумораи зиёди намудҳои гуногуни хайвоноту рустаниҳо мавчуданд. Тахмин меравад, ки шумораи умумии намуди ҳайвонот бабештар аз 1,5 миллион варустаниҳо ба 0,5 миллион мерасад. Ҳайвоноту рустаниҳо аз чихати шумораи фардхо, майдони ишголкарда вазичии чойгиршави дар доираи махали зист нобаробар таќсим шудаанд. Аслан нобаробар чойгиршавии намудхои набототу хайвонот ба мухити з... »

Омилҳои абиотӣ ва таъсири он ба табиат

Нақша : Рўшноӣ ва ҳарорат ба ҳайси омили экологӣ Захираҳои обӣ ва аҳамияти иқтисодии онҳо Таркиби ҳаво, сабабҳои ифлосшавии атмосфера ва таъсири газҳои кимиёвӣ ба ҳаёти мављудоти зинда Замин – боигарии миллӣ Роҳҳои ҳифзи хок аз эрозия ва шўршавӣ   Дар байни омилҳои абиотӣ рўшноӣ, ҳарорат ва намӣ бештар аҳамият доранд. Хусусияти муҳими ин омилҳо дар он аст, ки онҳо дар давоми шабонарўз, сол, м... »